Bệnh giun đũa chó là gì

  Bệnh giun đũa chóPhước An - Giun đũa chó (Toxocara canis) là ký sinh trùng ở chó, mèo. Người là vật chủ trung gian, bị lây nhiễm khi nuốt phải ấu trùng Toxocara canis qua thức ăn hoặc nước uống. Trong cơ thể người ký sinh trùng không phát triển và không sinh sản, nhưng có khả năng gây bệnh.

Bệnh giun đũa chó

Ký sinh trùng toxocara canis thuộc nhóm animatod Anisakidae (Skrjabin et Korokhin, 1945), dòng Toxocara (Stiles, 1905). Toxocara canis ký sinh trùng sống chủ yếu ở chó và có giá trị dịch tể đối với con người. Kích thước của T. canis trưởng thành khoảng 8-19cm.

Chu kỳ sống

 Trứng toxocara canis đi vào ruột non, dạ dày của chó qua thức ăn, tại ruột non với điều kiện thích hợp ấu trùng đi ra từ trứng. Sau khi đi ra khỏi trứng ấu trùng chui qua thành ruột, theo dòng máu đến gan, tim, phổi, và sau đó một số ký sinh trùng được trở về lại ruột non. Số ký sinh trùng được trở về lại ruột non phát triển, trưởng thành và bắt đầu sinh sản. Thời gian sống trung bình của T. canis khoảng 4 tháng, trong thời gian đó con cái có thể đẻ khoảng hơn 200 000 trứng/ngày. Theo phân chó trứng T. canis từ ruột được thải vào đất hoặc nước. Trong đất trứng có thể bảo tồn khả năng sống và khả năng gây bệnh trong thời gian dài. T. canis là loại ký sinh trùng rất phổ biến trong thế giới động vật, chúng lây truyền từ chó sang chó bằng nhiều đường khác nhau như sau:

- Trực tiếp (fecal – oral)

- Mẹ – bào thai (transplacental)

- Mẹ cho con bú sữa (transmammary)

- Qua côn trùng (reservoir host).

Dịch tể học

   Chó là nguồn lây bệnh chính cho người.Người bệnh bị nhiễm giun đũa chó khi dùng thức ăn, nước uống có chứa trứng giun, hoặc khi chăm sóc chó như: chơi với chó, ngủ với chó, dọn vệ sinh cho chó vv. Bệnh nhân nhiễm T. canis không phải là nguồn lây, vì trong cơ thể người quá trình phát triển của nó không được xảy ra hoàn toàn (KST trưởng thành không được hình thành). Theo L. T. Glickman, P. M. Shantz (1981) khoảng 15,2% chó bị nhiễm T canis và vì vậy khoảng 1-3% đến 60-70% đất có chứa trứng T canis (. Lycenko et al., 1999).

Bệnh chủ yếu thường gặp ở trể em, bác sĩ thú y, công nhân cầu cống, dân nhà nông và đặc biệt hiện nay rất phổ biến việc nuôi chó trong nhà mà không kiểm tra định kỳ cho chó, một số người có thói quen không rửa tay sau khi chơi với chó hoặc ôm chó ngủ. Một yếu tố dịch tễ quan trọng nữa trong việc lây bệnh đó là các loại côn trùng như con gián.

Sinh bệnh học

   Người bị lây bệnh khi nuốt trứng T. canis cùng với thức ăn như rau sống, hoa quả, hay nước uống có chứa trứng T. canis. Tại ruột non ấu trùng đi ra từ trứng, xâm nhập qua thành ruột đi vào máu, theo dòng máu đến gan, từ đó vào tim phải. Qua động mạch phổi, các mao mạch và sau đó được rải rác khắp các cơ quan khác. Au trùng lưu hành trong cơ thể người khi đến các cơ quan như gan, phổi, tụy, cơ vân, não, mắt và một số cơ quan khác có các mao mạch máu có khích thước nhỏ (0,02 mm) và bị đọng lại đây. Chúng không phát triển trong cơ thể người như có thể bảo tồn sự sống trong thời gian dài, dần dần ấu trùng tạo nan và chết trong đó.

   Sự lưu hành của ấu trùng trong cơ thể gây tổn thương thành mạch máu, mô mềm, hoại tử và xuất huyết. Do tái nhiễm nhiều lần dẫn đến cơ thể tạo ra phản ứng miễn dịch học và bệnh lý học mà nguyên nhân chủ yếu là do ấu trùng và các chất bài tiết của no lưu hành trong máu. Điều đặc trưng điển hình của nhiễm T canis là hình thành khối u hạt ở gan, phổi, tụy, cơ tim, hạch bụng và não.

  Ấu trùng Toxocara canis có thể sống trong cơ thể người đến 10 năm, và bảo tồn sự sống bằng cách thải ra chất ngụy trang để chống lại sự tấn công của bạch cầu ái toan và kháng thể.

  Cơ chế xâm nhập của ấu trùng vào mắt cho đến nay vẫn chưa giải thích được.

Triệu trứng lâm sàng

 Biểu hiện lâm sàng của T. canis phụ thuộc vào cơ quan bị tổn thương, cường độ xâm nhập và được chia ra làm 2 dạng: T. canis nội tạng và T. canis mắt.

Triệu chứng lâm sàng của T. canis nội tạng:

  • - Sốt kéo dài từ vài tuần đến vài tháng, sốt không cao,

    - Ho, có ran trong phổi,

    - Hạch lớn,

    - Viêm phế quản, viêm phổi, và có thể suyển,

    - Đau bụng,

    - Mệt mõi, ăn không ngon,

    - 80% lớn gan,

    - 20% lớn lách,

    - Nổi mày đay,

    - Ngứa.

  Ở một số trường hợp bệnh nhân nhiễm T canis có viêm cơ tim, viêm tụy.

  Tổn thương hệ thần kinh khi ấu trùng xâm nhập vào não và gây các biểu hiện lâm sàng như: co giật, động kinh, tê, liệt, tăng vận động, xúc động.

  Ấu trùng Toxocara canis có thể gây tổn thương mắt với những biểu hiện lâm sàng như: phát triển u hạt, abscess tinh thể, viêm thần kinh mắt, đục nhân thể vv.

Xét nghiệm cận lâm sàng

1. Xét nghiệm máu.

 Một biểu hiện thường gặp trong xét nghiệm máu ở bệnh nhân nhiễm T. canis là tăng bạch cầu ái toan. Thông thường lượng bách cầu ái toan tăng khoảng 30%, thậm chí ở một số ca đến 90%. Tăng lượng bạch cầu ái toan gặp ở một trường hợp T. canis mắt, nhưng không biểu hiện rỏ rệt lắm. Tăng bạch cầu ái toan có thể kéo dài trong thời gian dài từ vài tháng đến vài năm.

Chẩn đoán huyết thanh bằng các phản ứng như ELISA, IFA hoặc IFAT để xác định nồng độ kháng thể trong cơ thể (anti-IgE, anti-IgG). Thông thường trong xét nghiệm huyết thanh ở bệnh nhân bị nhiễm giun đũa chó nồng độ kháng thể ở mức từ 1/800 trở lên.

2. X-quang phổi. Khi phổi bị tổn thương,

3. Siêu âm,

4. CT-Scan,

5. Soi đáy mắt (Funduscopic examination),

6. Sinh thiết,

 Biến chứng

   Toxocara canis có thể gây viêm phổi nặng, mù mắt, gây liệt cơ mặt, liệt nữa người và thậm chí tử vong cho bệnh nhân.

 Chẩn đoán phân biệt

   Chẩn đoán Toxocara canis tương đối khó nếu chỉ dựa vào những triệu chứng lâm sàng không mà thôi. Vì những biểu hiện lâm sàng của bệnh thường đa dạng, không đặc trưng, phụ thuộc vào số lượng ký sinh trùng xâm nhập vào cơ thể và tần suất tái nhiễm. Yếu tố quan trọng trong chẩn đoán giun đũa chó đó là yếu tố dịch tể. Cần xác định sự có mặt của chó trong gia đình bệnh nhân hoặc bệnh nhân có tiếp xúc với chúng, có dị ứng.

 Điều trị

Để điều trị bệnh nhân nhiễm giun đũa chó hiện nay được sử dụng những nhóm thuốc như:

- Tiabendazole với liều dùng 25-50 mg/kg trong vòng 5-10 ngày,

- Vermox – 100 mg x 2 lần/ngày trong vòng 2-4 tuần,

- Albendazole (zentel) – 10mg/kg trong vòng 10-20 ngày.

Cùng với thuốc điều trị đặc hiệu căn bệnh cần điều trị thêm thuốc chống dị ứng như: Telfast, Clarytine, and Chlorpheniramine…

Điều trị giun đũa chó mắt cũng tương tự như điều trị giun đũa chó cơ quan nội tạng, nhưng trong một số trường hợp cần phải can thiệp bằng phẩu thuật.

 Phòng ngừa bệnh

 1. Diệt trừ nguồn lây.

   Một phương pháp quan trọng trong phòng ngừa bệnh đó là theo dõi và tẩy giun cho chó đúng lúc, định kỳ.Đặc biệt nên theo dõi điều trị chó con trước 4-6 tháng tuổi, vì chúng hay thường bị lây nhiễm và có mối quan hệ gần gũi với người.

2. Vệ sinh yếu tố lây bệnh.

- Vệ sinh cho chó thường xuyên, không để trứng giun bám vào lông chó,

- Rửa tay sau khi chăm sóc chó và trước khi ăn,

- Rửa rau sống, hoa quả trước khi đưa vào sử dụng,

- Xử lý đất và cấm chó đi dạo trong khu vực vườn trẻ, trường học, công viên, vườn hoa,

3. Giáo dục và cung cấp cho bệnh nhân/ gia đình những thông tin cần thiết để phòng ngừa sự lây truyền bệnh từ chó sang người và những biến chứng có thể sảy ra khi bị nhiễm giun đũa chó.

Mọi vấn đề liên quan đến bệnh các bạn có thể liên hệ với phòng khám đa khoa Phước An - Krông Păc để được tư vấn , xét nghiệm cần thiết để phát hiện bệnh được sớm nhất

Gửi bình luận của bạn


Mã bảo vệ

Tạo mã bảo vệ khác

                          THÔNG TIN LIÊN HỆ     

   

    PHÒNG KHÁM ĐA KHOA PHƯỚC AN - KRÔNG PĂC 

 

  •      ĐC: 219 - 221 Giải Phóng -Thị Trấn Phước An -

           Krông Păc - Đăk Lăk ( Đối diện Công an Huyện)

  •      ĐT: ( Đang cập nhật)
  •      Email : pkdkphuocan@gmail.com

 

 

Phòng khám đa khoa Phước An - Krông Păc

          Tư Vấn Trực Tuyến

          
             Bác Sĩ Nguyễn Tấn An
              Tư vấn
         Bác Sĩ Nguyễn Trọng Nghĩa
              Tư vấn