Chào mừng đến với Phòng Khám Phước An !

Khi nào thì cần phải cắt Amiđan

  Phước An- AmidalPhuocan.netViêm amiđan là một bệnh lý rất hay gặp. Gần đây,  một số vụ việc chỉ định phẫu thuật amiđan không đúng, gây sự cố... Việc tự trang bị một số kiến thức y khoa của loại bệnh này sẽ giúp hạn chế tối đa những tai biến không đáng có.

  Vì sao bị viêm amiđan?

   Nguyên nhân là do vi trùng, siêu vi trùng hoặc nhiễm cả hai cùng lúc. Vi trùng: chủ yếu do vi trùng liên cầu tán huyết Streptococci nhóm A (Group A Beta-Hemolytic Streptococci – GABHS) với tỷ lệ chiếm trên 40% các trường hợp ở người lớn và trên 75% ở trẻ em, ngoài ra còn có thêm các loại vi trùng khác như tụ cầu (Staphylococcus), Moraxella catarrhalis, Hemophilus Influenza, Mycoplasma pneumonia... chiếm trên 10%. Siêu vi: có khoảng mười loại nhưng trong đó Adenovirus, Rhinovirus và Epstein-Barr virus là nổi bật hơn cả (chiếm 10 - 20%).
   Triệu chứng khi viêm amiđan là sốt, đau họng, mệt mỏi, đau nhức khắp mình mẩy, hơi thở hôi, nổi hạch viêm dưới hàm. Có thể kèm theo khó nuốt, nuốt đau, đôi khi có cả đau tai, khạc ra đàm giống như bã đậu và rất hôi. Viêm amidan quá phát ở trẻ em có thể gây khó thở, ngủ ngáy và kèm theo viêm đường hô hấp. Khám sẽ thấy lớp lót trong họng đỏ, đặc biệt amiđan hai bên sưng lớn, đôi khi kèm theo những chấm trắng giống chất bã đậu bám nhiều trên amiđan.

 Nguy cơ bị biến chứng

   Ở trẻ em, viêm amiđan có thể gây ra các biến chứng nặng như viêm nội mạc cơ tim và viêm khớp với tỷ lệ 1/200.000 trường hợp, viêm vi cầu thận. Ở người lớn, viêm amiđan có thể là viêm tấy quanh amiđan, ápxe quanh amiđan hoặc ápxe amiđan.

  Viêm amiđan mủ có thể gây viêm tai giữa (trẻ em), viêm xoang (trẻ trên 14 tuổi và người lớn), viêm thanh quản (người lớn và trẻ em), viêm đường hô hấp dưới (người lớn và trẻ em). Hiếm hơn, viêm amiđan mủ có thể chui trong các mô vùng cổ gây ápxe cạnh cổ và chui vào lồng ngực gây ápxe trung thất (mủ quanh tim), biến chứng này rất nguy hiểm vì có thể đe doạ tính mạng bệnh nhân.

Không phải trường hợp nào cũng mổ

 Tuỳ theo tình trạng bệnh, viêm amiđan có thể được điều trị nội khoa: chủ yếu là kháng sinh và thuốc giảm đau nếu viêm do vi trùng. Các nhóm kháng sinh thường dùng là nhóm Beta – Lactam (Augmentin, Curam, Amoxiklav) hoặc các thuốc thuộc thế hệ mới của nhóm Cephalosporin (Cefuroxime, Cefaclor, Cefixim), nhóm Macrolides (Zitromax, Claritron, Klacid MR), nhóm Quinolon (Ciprofloxacin, Ofloxacine) cũng rất hiệu quả tuỳ tình trạng bệnh. Ngoài ra bệnh nhân cần phải nghỉ ngơi, súc họng bằng nước muối sinh lý (NaCl 0,9%).

Vậy khi nào thì cần phải cắt Amidan?

   Khi amidan bị phì đại to ra gây tắc nghẽn đường thở và có thể gây nên hiện tượng ngừng thở khi trẻ ngủ, gây tím tái (do thiếu dưỡng khí), hay quấy khóc.

   Viêm mạn tính tái đi tái lại nhiều lần, trong một năm có tới 3 -5 lần.
   
   Viêm cấp tính ảnh hưởng lớn đến sức khỏe của trẻ hoặc amidan to, có nhiều hốc mủ, xét nghiệm mủ có vi khuẩn liên cầu nhóm A kèm theo chỉ số phản ứng ASLO (antistreptolysin O) tăng cao trong máu có nguy cơ gây thấp khớp, biến chứng tim, hoặc viêm cầu thận cấp hoặc đã gây thấp tim tiến triển. Cũng sẽ được xem xét khi đã có một số biến chứng khác do viêm amidan gây ra như viêm phế quản nhiều lần, hen phế quản, viêm tai giữa, viêm xoang hoặc có những trường hợp amidan chỉ quá phát không viêm nhưng gây cản trở đường thở cũng như cản trở ăn uống thì cũng cần được bác sĩ chuyên khoa tai mũi họng có kinh nghiệm xem xét có nên cắt amidan hay không?

  Tuy vậy người ta cũng khuyên không nên cắt amidan khi trẻ dưới 5 tuổi (vì một mặt sẽ ảnh hưởng đến chức năng miễn dịch của trẻ, mặt khác vì amidan chưa phát triển hết, nếu cắt nó sẽ phát triển lại) và thật thận trọng khi cắt amidan cho người trên 45 tuổi vì ở lứa tuổi này còn nhiều bệnh kèm theo mà các bệnh đó được chống chỉ định trong cắt amidan như bệnh tăng huyết áp, bệnh về tim mạch (xơ vữa động mạch, bệnh mạch vành). Hơn nữa ở lứa tuổi này amidan thường bị xơ hoá nếu cắt có thể gây chảy máu nhiều và kéo dài, rất nguy hiểm cho tính mạng…

 Cắt amidan có gây tai biến không?

  Cắt amidan cũng là một phẫu thuật cho nên cũng có các tiềm ẩn tai biến như những phẫu thuật khác, đôi khi khó mà lường trước được mặc dù hiện nay việc tiến hành thủ thuật cắt amidan bằng nhiều phương pháp hiện đại hơn như cắt bằng dao điện, bằng tia laser… Tuy nhiên cũng cần đề phòng một số tác dụng phụ như do thuốc gây mê (gây dị ứng, sốc phản vệ,…), chảy máu sau cắt amidan, hoặc rất hiếm gặp là ảnh hưởng đến phát âm… Vì vậy các bậc phụ huynh cần biết một số điều căn bản về amidan cũng như các bệnh và chỉ định khi cắt amidan. Điều quan trọng là phải do bác sĩ tai mũi họng khám bệnh trực tiếp cho trẻ và có chỉ định điều trị chứ không được quá lo lắng về bệnh viêm amidan của trẻ mà xin bằng được cắt amidan cho trẻ trong khi bác sĩ khuyên nên điều trị nội khoa (cho trẻ uống thuốc).

Menu